ହଂସ ତତ୍ତ୍ବ

ଆତ୍ମା ପରମାତ୍ମା ଦୁଇ ହଂସ ପକ୍ଷୀ

ଶରୀର ବୃକ୍ଷରେ ଖେଳନ୍ତି ବସି

ଇଡ଼ା ପିଙ୍ଗଳା ଶିଶୁମୁନା ନାଡ଼ି

ସଙ୍ଗରେ ଲଲାଟ ମଧ୍ୟରେ ହସି ।

ଦେହୀର ସଙ୍ଗତେ ଅଭେଦ ପ୍ରୀରତି

ସଞ୍ଚରିଲା ଦିନୁ ରଚିଥାଆନ୍ତି

ଜନମୁ ମରଣ ସୁଖଦୁଃଖ ଫଳ

ଜୀବାତ୍ମା ନିଇତି ଚାଖୁଥାଆନ୍ତି ।

ତାକୁ ପରମାତ୍ମା ନିରେଖୁଥାଆନ୍ତି

ରହି ସେ ବୃକ୍ଷରେ ପ୍ରତିଟିକ୍ଷଣ

ଫଳ ମିଠା ଖଟା କିଏ ବି ବିଷାକ୍ତ

ସୂଚାଉଥାଆନ୍ତି ସେ ଅନୁକ୍ଷଣ ।

ତୋଷ ଅସନ୍ତୋଷ ଭୋଗାଭୋଗ ଶେଷ

ଉଡ଼ିଯାଏ ପ୍ରାଣବାୟୁ ଶେଷରେ

ପୁଣି ନବ ରୂପ କରଇ ଧାରଣ

ନିଜ ଅରଜିଲା କର୍ମାନୁସାରେ ।

ପୁରୁଣାକୁ ଛାଡ଼ି ପିନ୍ଧି ନୂଆ ବସ୍ତ୍ର

ପୁଣି ସେ ବୃକ୍ଷରେ କରଇ ଖେଳା

ବାରବାର ଉଡ଼ି ନୂଆ ରୂପ ନେଇ

ଫେରି ଆସିବାକୁ ବାନ୍ଧଇ ଭେଳା ।

ପାରି ହେବାପାଇଁ ଭବସାଗରକୁ

ଯେବେ ମଜଭୂତ ଭେଳା ତିଆରି

ଉଡ଼ିଗଲେ ହଂସ ନାହିଁ ଅବସୋସ

ଗତି ମୋକ୍ଷପଥେ ପ୍ରାପତ ହରି ।

ଜପ ତପ ଧ୍ୟାନ ଧାରଣାରେ ରହି

ଅକର୍ମା ପାଲଟି ଯେ ଚିନ୍ତେ ବିଭୁ

କେବଳ ତାହାର ପ୍ରାପ୍ତ ବଇକୁଣ୍ଠ

ଭବ ନରକରୁ ଉଦ୍ଧାରି ପ୍ରଭୁ ।

ଲୀଳାମୟ ହରି ଲୀଳା ରଚିଥାନ୍ତି

ପରମାତ୍ମା ରୂପୀ ହଂସଟେ ହୋଇ

ଆନ ହଂସ ରୂପେ ଖେଳଇ ଜୀବାତ୍ମା

ଏହା ପରା ହଂସ ତତ୍ତ୍ବ ଅଟଇ ।।