સંતોષ

રસ્તામાં એક ઝાડ નીચે ત્રણ વટેમાર્ગુ મળ્યા. ત્રણેય લાંબા પ્રવાસે નીકળ્યા હતા. થોડીવાર આરામ કરવા તે ઝાડની ગાઢ છાયામાં બેસી ગયા. ત્રણેય પાસે બે બેગ હતી જેમાં એક થેલી આગળ અને બીજી પાછળ લટકતી હતી. ત્રણેય એકસાથે બેઠા અને અહીં-તહી વાતો કરવા લાગ્યા કે કોણ ક્યાંથી આવ્યું ? ક્યાં જવું કેટલા દૂર છે ઘરમાં કોણ કોણ છે આવા અનેક સવાલો જે અજાણ્યા લોકો એકબીજા વિશે જાણવા માંગે છે.

ત્રણેય મુસાફરોનો સામાન કદમાં સરખો હતો, પરંતુ દરેકના ચહેરાના હાવભાવ અલગ-અલગ હતા. પહેલો ખૂબ જ થાકેલા, નિરાશ, જાણે પ્રવાસે તેને બોજારૂપ બનાવી દીધો હતો. બીજો થાકી ગયો હતો પણ તેને બોજ ન લાગ્યો અને ત્રીજો ઘણો આનંદમાં હતો. દૂર એક મહાત્મા એમની સામે જોઈ હસતા હતા.

પછી ત્રણેયની નજર મહાત્મા પર પડી અને તેમની પાસે ગયા પછી ત્રણેયએ પૂછ્યું કે "તેઓ કેમ હસતા હતા ?" આ પ્રશ્નના જવાબમાં મહાત્માએ ત્રણેયને પૂછ્યું કે "તમારી પાસે બે થેલીઓ છે, એકમાં તમારે લોકોનું ભલું રાખવાનું છે અને એકમાં દુષ્ટતા કહેવાની છે, તમે શું કરશો ?"

મારી બાજુની બેગમાં એ કહ્યું, "હું દુષ્ટતા રાખીશ જેથી હું જીવનભર તેમનાથી દૂર રહી શકું. અને હું સારાને પાછળ રાખીશ." બીજાએ કહ્યું - "હું સારાને આગળ મૂકીશ જેથી હું તેમના જેવો બની શકું અને ખરાબ પાછળ જેથી હું તેમના કરતા સારો બની શકું." ત્રીજાએ કહ્યું કે "હું સારાને આગળ રાખીશ જેથી હું તેમનાથી સંતુષ્ટ થઈ જાઉં અને દુષ્ટતાને પાછળ રાખીશ અને પાછળની કોથળીમાં એક છિદ્ર કરીશ જેથી તેઓ બુરાઈનો ભાર ઓછો કરતા રહે અને મારી પાસે માત્ર સારું જ રહેશે, એટલે કે, તે દુષ્ટતાને ભૂલી જવા માંગતો હતો."

આ સાંભળીને મહાત્માએ કહ્યું- પહેલો જે પ્રવાસથી થાકી ગયો છે અને નિરાશ દેખાય છે, તેણે કહ્યું હતું કે તે દુષ્ટતાને સામે મૂકી દેશે, તે આવી મુસાફરીથી કંટાળી ગયો છે કારણ કે તેની વિચારસરણી નકારાત્મક છે, જીવન મુશ્કેલ છે. તેના માટે. બીજું, જેઓ થાકેલા છે પણ નિરાશ નથી, જેઓ કહે છે કે હું સારાને આગળ મૂકીશ, પણ ખરાબ કરતાં વધુ સારા બનવાના પ્રયાસમાં, તેઓ બિનજરૂરી સ્પર્ધામાં હોવાથી થાકી જાય છે.

ત્રીજો, જેણે કહ્યું કે તે સારાને આગળ રાખીશ અને ખરાબને પાછળ રાખીશ, અને તેને ભૂલી જવા માંગે છે, તે સંતુષ્ટ છે અને જીવનનો આનંદ માણી રહ્યો છે, તેવી જ રીતે, તે જીવનની મુસાફરીમાં ખુશ છે.