Library
Profile
ବ୍ୟବହାର
ବ୍ୟବହାର
ଏକଦା ଏକ ବିରାଟ ରାଜ୍ୟରେ ଜଣେ ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ ବ୍ୟବସାୟୀ ରହୁଥିଲେ, ଯାହାଙ୍କ ନାଁ ଥିଲା ଧନଞ୍ଜୟ। ତାଙ୍କ ପାଖରେ ଅମାପ ସମ୍ପତ୍ତି ଥିଲା, କିନ୍ତୁ ତାଙ୍କର ଏକ ବଡ଼ ଦୋଷ ଥିଲା— ତାଙ୍କର ଖରାପ ବ୍ୟବହାର। ସେ ନିଜର ଚାକର, କର୍ମଚାରୀ କିମ୍ବା ଗରିବ ଲୋକଙ୍କୁ ଅତି ହୀନ ମଣୁଥିଲେ ଏବଂ ସବୁବେଳେ କଟୁ କଥା କହୁଥିଲେ। ଦିନେ ଧନଞ୍ଜୟ ଜଣେ ଜ୍ଞାନୀ ସାଧୁଙ୍କୁ ନିଜ ଘରକୁ ନିମନ୍ତ୍ରଣ କଲେ। ସେ ଭାବିଥିଲେ ତାଙ୍କର ଐଶ୍ୱର୍ଯ୍ୟ ଦେଖି ସାଧୁ ଜଣକ ଚକିତ ହୋଇଯିବେ। କିନ୍ତୁ ସାଧୁ ଧନଞ୍ଜୟଙ୍କ ଘରର ଚାକରଙ୍କ ସହ ତାଙ୍କର ବ୍ୟବହାର ଦେଖି ଖୁବ୍ ଦୁଃଖିତ ହେଲେ। ସାଧୁ ଯିବା ବେଳେ ଧନଞ୍ଜୟଙ୍କୁ ଗୋଟିଏ ଛୋଟ ପଥର ଏବଂ ଗୋଟିଏ ମିଶ୍ରି ଦାନା ଦେଲେ। ସେ କହିଲେ, "ଧନଞ୍ଜୟ! ଏଇ ଦୁଇଟି ଜିନିଷକୁ ନେଇ ପାଣି ଗ୍ଲାସରେ ପକାଅ।" ଧନଞ୍ଜୟ ତାହା ହିଁ କଲେ। ସାଧୁ ପଚାରିଲେ, "କ’ଣ ହେଲା?" ଧନଞ୍ଜୟ କହିଲେ, "ଆଜ୍ଞା, ମିଶ୍ରି ପାଣିରେ ମିଶି ପାଣିକୁ ମିଠା କରିଦେଲା, କିନ୍ତୁ ପଥରଟି ସେମିତି କଠୋର ହୋଇ ପାଣି ତଳେ ପଡ଼ି ରହିଲା।" ସାଧୁ ହସିଲେ ଏବଂ କହିଲେ, "ଧନଞ୍ଜୟ! ମଣିଷର ଜୀବନ ବି ଠିକ୍ ସେମିତି। ତୁମର ସମ୍ପତ୍ତି ହେଉଛି ପାଣି ପରି, କିନ୍ତୁ ତୁମର ବ୍ୟବହାର ସ୍ଥିର କରେ ତୁମେ ମିଶ୍ରି ହେବ ନା ପଥର। ଯଦି ତୁମେ ମିଶ୍ରି ଭଳି ମିଠା ବ୍ୟବହାର କରିବ, ତେବେ ଲୋକଙ୍କ ହୃଦୟରେ ମିଶିଯିବ ଏବଂ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଖୁସି ଦେବ। କିନ୍ତୁ ପଥର ଭଳି କଠୋର ବ୍ୟବହାର କଲେ, ତୁମେ ଯେତେ ଦାମୀ ପଥର ହେଲେ ବି କାହା କାମରେ ଆସିବ ନାହିଁ କି କାହା ସହ ମିଶିପାରିବ ନାହିଁ।" ସେହିଦିନଠାରୁ ଧନଞ୍ଜୟଙ୍କ ଆଖି ଖୋଲିଗଲା। ସେ ବୁଝିଲେ ଯେ, ଟଙ୍କାରେ କୋଠା କିଣାଯାଇପାରେ କିନ୍ତୁ କାହାର ସମ୍ମାନ ଏବଂ ଭଲପାଇବା କେବଳ ଭଲ ବ୍ୟବହାର ଦ୍ୱାରା ହିଁ ଜିତାଯାଇପାରେ। ସେ ନିଜର ବ୍ୟବହାର ବଦଳାଇଲେ ଏବଂ ଦେଖିଲେ ଯେ, ତାଙ୍କ ଜୀବନ ଆଗ ଅପେକ୍ଷା ଅଧିକ ଶାନ୍ତିପୂର୍ଣ୍ଣ ହୋଇଯାଇଛି। "ବ୍ୟବହାର ହେଉଛି ଏକ ଆଇନା, ଯେଉଁଥିରେ ମଣିଷର ପ୍ରକୃତ ରୂପ ଦେଖାଯାଏ। ଜଣେ ବ୍ୟକ୍ତିର ଶିକ୍ଷା ବା ସମ୍ପତ୍ତି ତାକୁ ସମ୍ମାନ ଦେଇପାରେ, କିନ୍ତୁ ତା’ର ବ୍ୟବହାର ହିଁ ତାକୁ ମନେ ରଖିବାରେ ସାହାଯ୍ୟ କରେ।" ସାଧୁଙ୍କ ଶିକ୍ଷା ପରେ ଧନଞ୍ଜୟଙ୍କ ମନରେ ପରିବର୍ତ୍ତନ ତ ଆସିଥିଲା, କିନ୍ତୁ ପ୍ରକୃତ ପରୀକ୍ଷା ହେବା ଏବେ ବି ବାକି ଥିଲା।ଏକ ଅଭୁଲା ଅଭିଜ୍ଞତାଦିନେ ଧନଞ୍ଜୟ ନିଜର ବଡ଼ ବ୍ୟବସାୟିକ କାମରେ ସହର ବାହାରକୁ ଯାଉଥିଲେ। ବାଟରେ ହଠାତ୍ ତାଙ୍କ ଦାମୀ ଗାଡ଼ିଟି ଖରାପ ହୋଇଗଲା। ସେହି ଜାଗାଟି ଥିଲା ଏକ ନିଛାଟିଆ ଜଙ୍ଗଲିଆ ରାସ୍ତା। ସନ୍ଧ୍ୟା ହୋଇ ଆସୁଥିଲା। ଧନଞ୍ଜୟ ଗର୍ବର ସହ ନିଜ ଫୋନ୍ ବାହାର କଲେ, କିନ୍ତୁ ସେଠାରେ ନେଟୱାର୍କ ନଥିଲା। ପାଖରେ ଥିବା ଏକ ଛୋଟ କୁଡ଼ିଆରୁ ଜଣେ ବୃଦ୍ଧ କାଠକଟାଳି ବାହାରି ଆସିଲେ।ଧନଞ୍ଜୟ ପୂର୍ବଭଳି ରାଗି କରି କହିଲେ, "ଏ ବୁଢ଼ା! ଏଠି ପାଖରେ କୌଣସି ଗ୍ୟାରେଜ୍ ଅଛି କି? ଜଲଦି କହ, ମୋ ପାଖରେ ସମୟ ନାହିଁ।"ବୃଦ୍ଧ ଜଣକ ଧୀରେ କରି ଚାହିଁଲେ ଏବଂ କହିଲେ, "ନାହିଁ ଆଜ୍ଞା, ଏଠୁ ୨୦ କିଲୋମିଟର ଯାଏଁ କିଛି ନାହିଁ। ଆପଣ ଚାହିଁଲେ ଆଜି ରାତିଟା ମୋ କୁଡ଼ିଆରେ ରହିପାରିବେ।"ଧନଞ୍ଜୟଙ୍କୁ ଭାରି ଅସମ୍ମାନ ଲାଗିଲା। ସେ ଭାବିଲେ, "ମୁଁ ଏଡ଼େ ବଡ଼ ଧନୀ, ଏହି କୁଡ଼ିଆରେ ଶୋଇବି?" କିନ୍ତୁ ଅନ୍ଧାର ବଢ଼ିବା ସହ ତାଙ୍କୁ ଡର ଲାଗିଲା। ଶେଷରେ ସେ ବାଧ୍ୟ ହୋଇ ସେହି ବୃଦ୍ଧଙ୍କ ଘରକୁ ଗଲେ।ବ୍ୟବହାରର ଆଇନାବୃଦ୍ଧ ଜଣକ ଅତି ସ୍ନେହରେ ଧନଞ୍ଜୟଙ୍କୁ ପେଜ-ଭାତ ଖାଇବାକୁ ଦେଲେ। ଧନଞ୍ଜୟ ଦେଖିଲେ ବୃଦ୍ଧଙ୍କ ପାଖରେ ନିଜେ ଶୋଇବା ପାଇଁ ଭଲ ବିଛଣାଟିଏ ନାହିଁ, ତଥାପି ସେ ନିଜର ଏକମାତ୍ର ଖଟିଆଟିକୁ ଧନଞ୍ଜୟଙ୍କ ପାଇଁ ଛାଡ଼ିଦେଲେ।ଧନଞ୍ଜୟ ପଚାରିଲେ, "ମୁଁ ତୁମକୁ ଏତେ ଖରାପ ବ୍ୟବହାର କଲି, ତଥାପି ତୁମେ ମୋର ଏତେ ଯତ୍ନ କାହିଁକି ନେଉଛ?"ବୃଦ୍ଧ ଜଣକ ହସି କରି କହିଲେ, "ବାବୁ, ଆପଣଙ୍କ ଟଙ୍କା ପଇସା ଆପଣଙ୍କ ପାଖରେ, ସେଥିରେ ମୋର କିଛି ଯାଏ ଆସେ ନାହିଁ। କିନ୍ତୁ ଆପଣ ମୋ ଦୁଆରକୁ ଆସିଥିବା ଜଣେ ଅତିଥି। ଖରାପ ବ୍ୟବହାର କଲେ ମୋ ପେଟ ପୁରିବନି କି ଭଲ ବ୍ୟବହାର କଲେ ମୋ ସମ୍ପତ୍ତି କମିବନି। କିନ୍ତୁ ଭଲ ବ୍ୟବହାର କଲେ ମୋତେ ଯେଉଁ ଶାନ୍ତି ମିଳେ, ତାହା ହିଁ ମୋର ଅସଲ ଧନ।"ଏକ ନୂଆ ମଣିଷଧନଞ୍ଜୟଙ୍କ ଆଖିରୁ ଲୁହ ଝରିପଡ଼ିଲା। ସେ ବୁଝିପାରିଲେ ଯେ, ସେ ସାରା ଜୀବନ ଟଙ୍କା ପଛରେ ଗୋଡ଼ାଇ ନିଜକୁ କେତେ ଛୋଟ କରିଦେଇଛନ୍ତି। ସେଦିନ ରାତିରେ ସେ ସାଧୁଙ୍କ କଥା ମନେ ପକାଇଲେ— "ମିଶ୍ରି ହୁଅ, ପଥର ନୁହେଁ।"ସକାଳୁ ଧନଞ୍ଜୟ ସେହି ବୃଦ୍ଧଙ୍କ ପାଦ ଛୁଇଁ ପ୍ରଣାମ କଲେ। ସେ ସହରକୁ ଫେରିବା ପରେ ପ୍ରଥମେ ନିଜର ସବୁ କର୍ମଚାରୀଙ୍କୁ ଡକାଇଲେ ଏବଂ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ହାତ ଯୋଡ଼ି କ୍ଷମା ମାଗିଲେ। ଏଣୁ କୁହାଯାଇଛି ଯେ ---- "ଆପଣଙ୍କ ପାଖରେ କେତେ ଧନ ଅଛି, ତାହା ଦୁନିଆ ଗଣିଥାଏ। କିନ୍ତୁ ଆପଣଙ୍କ ପାଖରେ କେତେ 'ମାନବିକତା' ଅଛି, ତାହା କେବଳ ଭଗବାନ ଦେଖନ୍ତି।"
