💥ଆଶା ମରୀଚିକା💥

(ଆଶା ମରୀଚିକା ମୋର ଏକ କଳ୍ପିତ ନୀତି ଶିକ୍ଷାମୂଳକ କାହାଣୀ)

  ଏକଦା ଏକ ସୁନ୍ଦର ରାଜ୍ୟରେ ନରହରି ନାମକ ଜଣେ ଧନୀ ବ୍ୟକ୍ତି ବାସ କରୁଥିଲେ। ତାଙ୍କ ପାଖରେ ବିରାଟ ଅଟ୍ଟାଳିକା, ଅଗଣିତ ଧନସମ୍ପତ୍ତି ଓ ଅନେକ ସେବକ ଥିଲେ। ତଥାପି ତାଙ୍କ ମନରେ ଶାନ୍ତି ନଥିଲା। ତାଙ୍କୁ ସବୁବେଳେ ଲାଗୁଥିଲା, ଯାହା ଅଛି ତାହାଠାରୁ ଆହୁରି ଅଧିକ ପାଇଲେ ସେ ସୁଖୀ ହୋଇପାରିବେ।

    ଦିନେ ସେ ଜଣେ ସାଧୁ ତାଙ୍କ ଦ୍ୱାରଦେଶରେ ପହଞ୍ଚିଲେ। ନରହରି ତାଙ୍କୁ ନିଜର ପରିଚୟ ଦେଇ ଦୁଃଖ ଜଣାଇ କହିଲେ, “ମହାତ୍ମା! ମୋ ପାଖରେ ସବୁକିଛି ଅଛି, ତଥାପି ମୁଁ ସୁଖୀ ନୁହେଁ। ମୋତେ ପ୍ରକୃତ ସୁଖର ଠିକଣା କହନ୍ତୁ।”

ସାଧୁ ମୃଦୁ ହସି କହିଲେ, “ତୁମ ପ୍ରଶ୍ନର ଉତ୍ତର ଏହି ରାଜ୍ୟର ଅନ୍ୟ ପାର୍ଶ୍ୱରେ ଥିବା ମରୁଭୂମିରେ ମିଳିବ। ସେଠାରେ ଏକ ଅମୃତ ସରୋବର ଅଛି। ଯିଏ ତାହାର ଜଳ ପାନ କରିବ, ତା’ ଜୀବନରେ ଆଉ କୌଣସି ଅଭାବ ରହିବ ନାହିଁ।”

 ଏହା ଶୁଣି କାଳ ବିଳମ୍ବ ନ କରି ସେ ଦ୍ରୁତଗତିରେ ମରୁଭୂମିରେ ଆଗକୁ ବଢ଼ିଲେ। କିନ୍ତୁ ସେ ଯେତେ ନିକଟକୁ ଯାଉଥିଲେ, ଜଳର ଦୃଶ୍ୟମାନ ସେତେ ଦୂରକୁ ଘୁଞ୍ଚି ଯାଉଥିଲା। କ୍ଳାନ୍ତ ହୋଇ ସେ ଏକ ବାଲିପାହାଡ଼ ଉପରେ ବସିପଡ଼ିଲେ। ହଠାତ୍ ତାଙ୍କ ଆଖି ଆଗରେ ଆଉ ଏକ ଦୃଶ୍ୟ ଭାସିଉଠିଲା। ଦୂରରେ ଏକ ସୁନ୍ଦର ପ୍ରାସାଦ! ସେଠାରେ ସୁନାର ସିଂହାସନ, ଅମୂଲ୍ୟ ରତ୍ନ ଓ ଅସୀମ ଐଶ୍ୱର୍ଯ୍ୟ!
ସେ ଭାବିଲେ, “ସରୋବର ନ ମିଳିଲେ କ’ଣ ହେଲା? ଏହି ପ୍ରାସାଦ ମୋର ହେଲେ ମୁଁ ନିଶ୍ଚୟ ସୁଖୀ ହୋଇଯିବି।” ସେ ପୁଣି ଉଠି ଦୌଡ଼ିଲେ। କିନ୍ତୁ ପ୍ରାସାଦ ମଧ୍ୟ ମରୀଚିକା ପରି ଅଦୃଶ୍ୟ ହୋଇଗଲା।
ଏଥର ସେ ନିଜକୁ ପ୍ରଶ୍ନ କଲେ, “ମୁଁ କାହା ପଛରେ ଦୌଡ଼ୁଛି? ଯାହାକୁ ପାଇବାକୁ ଯାଉଛି, ତାହା ମୋଠାରୁ ଦୂରେଇ ଯାଉଛି କାହିଁକି?”

  ଠିକ୍ ସେହି ସମୟରେ ଜଣେ ବୃଦ୍ଧ ପଥିକ ସେହି ବାଟ ଦେଇ ଯାଉଥିଲେ। ନରହରି ତାଙ୍କୁ ପଚାରିଲେ, “ବାବା! ଆପଣ କ’ଣ ସେହି ଅମୃତ ସରୋବର ଦେଖିଛନ୍ତି?”

ବୃଦ୍ଧ ହସି କହିଲେ, “ପୁତ୍ର! ତୁମେ ଯେଉଁ ଜଳ ପଛରେ ଧାଉଛ, ତାହା ତୁମ ଆଖିର ଭ୍ରମ। ଆଉ ଯେଉଁ ପ୍ରାସାଦ ପାଇଁ ଲୋଭ କରୁଛ, ତାହା ତୁମ ମନର ଆକାଂକ୍ଷା। ଏ ଦୁଇଟି ମଧ୍ୟରୁ କୌଣସିଟି ତୁମ ତୃଷ୍ଣା ମେଣ୍ଟାଇ ପାରିବ ନାହିଁ।”
ନରହରି କହିଲେ, “ତେବେ ମଣିଷ ସୁଖ ପାଇବ କିପରି?”

ବୃଦ୍ଧ ଉତ୍ତର ଦେଲେ, “ସୁଖ ଖୋଜିବାରେ ଦୋଷ ନାହିଁ, କିନ୍ତୁ ତାହାର ଠିକଣା ଭୁଲିଯିବା ହିଁ ଦୁଃଖର କାରଣ। ଧନ, ପଦ, ପ୍ରତିଷ୍ଠା ଓ ଇନ୍ଦ୍ରିୟ ସୁଖ ଜୀବନକୁ ସୁବିଧା ଦେଇପାରେ; କିନ୍ତୁ ସେଗୁଡ଼ିକ ହିଁ ଚିରସ୍ଥାୟୀ ଆନନ୍ଦର ଉତ୍ସ ନୁହଁନ୍ତି। ମନର ଲୋଭ ଯଦି ଅସୀମ, ତେବେ ସମଗ୍ର ପୃଥିବୀର ସମ୍ପତ୍ତି ମଧ୍ୟ ତାକୁ ତୃପ୍ତ କରିପାରିବ ନାହିଁ।”

          ବୃଦ୍ଧ ତାଙ୍କୁ ନିକଟସ୍ଥ ଏକ ଛୋଟ ଗ୍ରାମକୁ ନେଇଗଲେ। ସେଠାରେ ଜଣେ ଗରିବ କୃଷକ ନିଜ ପରିବାର ସହିତ ଅଳ୍ପ ଖାଦ୍ୟ ବାଣ୍ଟି ହସ ଖୁସିରେ ଖାଉଥିଲେ। ପାଖରେ ଜଣେ ତୃଷାର୍ତ୍ତ ଓ ଭୋକିଲା ପଥିକଙ୍କୁ ସେ ପାଣି ଓ ଖାଦ୍ୟ ଦେଉଥିଲେ। ତାଙ୍କ ମୁହଁରେ ଥିଲା ତୃପ୍ତିର ହସ।

  ବୃଦ୍ଧ ପଚାରିଲେ, “ଦେଖ, ଏହି ମଣିଷ ପାଖରେ ତୁମ ପରି ଧନ ନାହିଁ। ତଥାପି ତା’ ମନରେ ଶାନ୍ତି ଅଛି। କାରଣ ସେ ଯାହା ପାଇଛି ତାହାର ମୂଲ୍ୟ ବୁଝେ, ଯାହା ଅଛି ତାହାରେ କୃତଜ୍ଞ ରହେ ଏବଂ ଅନ୍ୟର ଦୁଃଖରେ ସହଭାଗୀ ହୁଏ।”
ସେ ଦିନ ନରହରିଙ୍କ ଆଖି ଖୋଲିଗଲା। ସେ ବୁଝିପାରିଲେ ଯେ ସେ ଜୀବନସାରା ସୁଖର ମରୀଚିକା ପଛରେ ଧାଇଁ ନିଜ ପାଖରେ ଥିବା ଶାନ୍ତିକୁ ଅଣଦେଖା କରିଥିଲେ।

    ନରହରି ନିଜ ଗୃହକୁ ଫେରିଲେ। ଏଥର ସେ ଆଉ ଅଧିକ ଧନ ସଞ୍ଚୟ କରିବାରେ ନିଜ ଜୀବନକୁ ସୀମିତ ରଖିଲେ ନାହିଁ। ଗରିବଙ୍କୁ ସାହାଯ୍ୟ କଲେ, ଅସହାୟଙ୍କ ପାଖରେ ଠିଆ ହେଲେ, ପରିବାରକୁ ସମୟ ଦେଲେ ଏବଂ ପ୍ରତିଦିନ କିଛି ସମୟ ନିଜ ମନକୁ ବୁଝିବାରେ ବିତାଇଲେ।

ଧୀରେ ଧୀରେ ତାଙ୍କ ଜୀବନରେ ଏକ ନୂଆ ଆଲୋକ ଜାଗିଲା। ସେ ଅନୁଭବ କଲେ—ସୁଖ କେବଳ କିଛି ପାଇବାରେ ନୁହେଁ, ବରଂ ଲୋଭକୁ ସଂଯମ କରିବାରେ, କର୍ତ୍ତବ୍ୟ ପାଳନ କରିବାରେ ଓ ଅନ୍ୟର ମଙ୍ଗଳରେ ମଧ୍ୟ ନିହିତ ଅଛି।
ସେ ଦିନେ ନିଜକୁ କହିଲେ, “ମରୀଚିକାର ଜଳ ମୋ ତୃଷ୍ଣା ମେଣ୍ଟାଇ ପାରିଲା ନାହିଁ; କିନ୍ତୁ ଜ୍ଞାନର ଆଲୋକ ମୋ ମନର ଅଶାନ୍ତିକୁ ଦୂର କରିଦେଲା।”

        ସଂସାର ମରୀଚିକା ପରି—ଏହାର ସବୁକିଛି ମିଥ୍ୟା ନୁହେଁ, କିନ୍ତୁ ଏହାକୁ ଚିରସ୍ଥାୟୀ ସୁଖର ଆଧାର ଭାବିବା ହିଁ ମାୟା।

ମୃଗ ଯେପରି ମରୀଚିକାର ଜଳ ପଛରେ ଧାଇଁ ନିଜର ଶକ୍ତି ହରାଏ, ସେହିପରି ମଣିଷ ଅସୀମ ଲୋଭ, ଧନ, ପଦ ଓ ଇନ୍ଦ୍ରିୟସୁଖ ପଛରେ ଧାଇଁ ଜୀବନର ମୂଲ୍ୟବାନ ସମୟ ହରାଇଦିଏ।
କିନ୍ତୁ ଆଜି ଏହି ପଦକ ନିଶ୍ଚୟ ମନେ ରଖିବା—

“ଆଶା ମରୀଚିକା ପଛରେ ଧାଇଁ,
ଜୀବନ ନ ହେଉ ଇତି 
ଲୋଭ ଛାଡ଼ି ମନ ଶାନ୍ତ କରିଲେ,
ସୁଖ ଆସିଥାଏ କତି" 

ପ୍ରକୃତ ଜ୍ଞାନ ଆମକୁ ସଂସାର ତ୍ୟାଗ କରିବାକୁ ନୁହେଁ, ବରଂ ସଂସାର ମଧ୍ୟରେ ରହି ମାୟା, ଲୋଭ ଓ ଅତ୍ୟଧିକ ଆସକ୍ତିର ଦାସ ନ ହେବାକୁ ଶିଖାଏ।

𝓖𝓸𝓫𝓲𝓷𝓭 𝓢𝓮𝓽𝓱𝓲, 𝓴𝓪𝓷𝓽𝓪𝓹𝓪𝓭𝓪, 𝓸𝓵𝓪𝓽𝓹𝓾𝓻, 𝓚𝓪