శ్రీమహాలక్ష్మి వైభవం

స్వర్గలోకమంతా ఐశ్వర్యంతో కళకళలాడుతోంది. అమరావతి వీధులు మణిమాణిక్యాలతో ప్రకాశిస్తున్నాయి. దేవతలు సుఖసంతోషాలతో జీవిస్తున్నారు. అపారమైన సంపద, అసాధారణమైన అధికారం కలిగిన దేవేంద్రుడు తనకు ఎదురులేదనే భావనతో గర్వించసాగాడు. అయితే ఆ ఐశ్వర్యమంతా శాశ్వతం కాదని, సంపదతోపాటు వినయం, ధర్మం కూడా ఉండాలని తెలియజేసే ఒక సంఘటన ఆయన జీవితాన్నే మార్చివేసింది.

ఒకరోజు దుర్వాస మహర్షి వైకుంఠం నుంచి కైలాసానికి ప్రయాణిస్తూ దేవేంద్రుడిని కలిశాడు. ఆయన చేతిలో శ్రీహరి పాదాలకు సమర్పించిన పవిత్రమైన పారిజాత పుష్పం ఉంది. దానిని మహాప్రసాదంగా భావించి ఇంద్రుడికి అందించాడు. కానీ అధికార గర్వంతో ఉన్న ఇంద్రుడు ఆ పుష్పాన్ని తగిన గౌరవంతో స్వీకరించకుండా తన ఐరావతం తలపై ఉంచాడు. ఏనుగు దానిని తొండంతో తీసి నేలపై పడవేసింది.

ఆ దృశ్యాన్ని చూసిన దుర్వాస మహర్షి తీవ్రంగా కలత చెందాడు.

‘‘ఇంద్రా! నీకు లభించిన ఐశ్వర్యం నీ గొప్పతనానికి మాత్రమే నిదర్శనమని భావిస్తున్నావు. భగవంతుని ప్రసాదాన్ని గౌరవించలేని నీకు సంపద విలువ ఎలా తెలుస్తుంది? ఐశ్వర్యం నీలో వినయాన్ని పెంచకపోగా అహంకారాన్ని పెంచింది. నీ సంపద, వైభవం నిన్ను విడిచిపోతాయి!’’ అని శపించాడు.

క్షణికమైన నిర్లక్ష్యం ఎంతటి విపత్తుకు దారితీస్తుందో ఇంద్రుడికి అప్పటికి అర్థం కాలేదు. కానీ కొంతకాలానికే స్వర్గలోకంలోని సంపదలు క్షీణించసాగాయి. దేవతల తేజస్సు తగ్గిపోయింది. అసురులు బలపడి స్వర్గాధిపత్యాన్ని స్వాధీనం చేసుకున్నారు.

అప్పటివరకు సర్వసంపదలకు అధిపతిగా వెలుగొందిన ఇంద్రుడు నిస్సహాయుడిగా మారాడు. అధికారాన్ని, ఐశ్వర్యాన్ని కోల్పోయిన తరువాత తన తప్పును గ్రహించి దేవగురువు బృహస్పతిని ఆశ్రయించాడు.

‘‘గురుదేవా! నా నిర్లక్ష్యం వల్ల దేవలోకమంతా కష్టాల్లో పడింది. కోల్పోయిన వైభవాన్ని తిరిగి పొందడానికి మార్గమేమిటి?’’ అని వినయంగా ప్రశ్నించాడు.

బృహస్పతి ఆయనను బ్రహ్మదేవుని వద్దకు తీసుకువెళ్లాడు. జరిగిన విషయమంతా విన్న బ్రహ్మ ఇంద్రునికి హితబోధ చేశాడు.

మాతామహశ్చ దక్షస్తే విష్ణుభక్తః ప్రతాపవాన్ ।

కులత్రయం యస్య శుద్ధం కథం సోఽహంకృతో భవేత్ ॥

(దేవీ భాగవతం 9.41.5)

‘‘విష్ణుభక్తులు, ధర్మనిష్ఠులు ఉన్న ఉన్నతమైన వంశంలో జన్మించిన నీకు ఇంత అహంకారం ఎలా కలిగింది?’’ అని బ్రహ్మదేవుడు ప్రశ్నించాడు. గొప్ప వంశం, అధికారం, సంపద ఉన్నంత మాత్రాన వ్యక్తి మహనీయుడు కాలేడని, వినయమే నిజమైన ఉన్నతత్వానికి గుర్తని ఈ శ్లోకం తెలియజేస్తుంది.

అనంతరం దేవతలందరూ శ్రీమహావిష్ణువును ఆశ్రయించారు. భక్తితో ఆయన పాదాలకు నమస్కరించి తమ దుస్థితిని వివరించారు. దేవతల ఆవేదనను చూసిన నారాయణుడు వారిని ఓదార్చాడు.

మా భైర్బ్రహ్మన్ హే సురాశ్చ భయం కిం వో మయి స్థితే ।

దాస్యామి లక్ష్మీమచలాం పరమైశ్వర్యవర్ధినీమ్ ॥

(దేవీ భాగవతం 9.41.25)

‘‘దేవతలారా! నేను ఉండగా మీకెందుకు భయం? మీకు స్థిరమైన ఐశ్వర్యాన్ని తిరిగి ప్రసాదిస్తాను’’ అని శ్రీహరి అభయమిచ్చాడు.

ఆ తరువాత దేవతలు, అసురులు క్షీరసాగరాన్ని మథించడానికి సిద్ధమయ్యారు. మథనదండంగా పర్వతాన్ని, కవ్వపు తాడుగా మహాసర్పాన్ని ఉపయోగించారు. కూర్మరూపంలో శ్రీహరి పర్వతానికి ఆధారంగా నిలిచాడు.

అంతులేని సముద్రంలో మథనం ప్రారంభమైంది. దేవతలు, అసురులు తమ శక్తినంతా ఉపయోగిస్తూ అమృతం కోసం ప్రయత్నించారు. సముద్రం అల్లకల్లోలమైంది. మహత్తరమైన శ్రమతో సాగిన ఆ మథనంలో ధన్వంతరి, అమృతం, ఐరావతం, ఉచ్చైశ్శ్రవం వంటి అనేక దివ్యసంపదలు ఆవిర్భవించాయి.

అప్పుడు క్షీరసాగరంలో ఒక అద్భుతమైన కాంతి కనిపించింది. ఆ ప్రకాశం క్రమంగా దివ్యరూపాన్ని సంతరించుకుంది. పద్మసమానమైన నేత్రాలతో, అపూర్వమైన సౌందర్యంతో, సర్వమంగళ స్వరూపిణిగా మహాలక్ష్మి ఆవిర్భవించింది.

క్షీరోదసిన్ధుకన్యా సా శ్రీరూపా పద్మినీషు చ ।

శోభాస్వరూపా చంద్రే చ సూర్యమండలమండితా ॥

(దేవీ భాగవతం 9.39.20)

క్షీరసాగర తనయగా మహాలక్ష్మి అవతరించిందని, చంద్రసూర్యులలోని ప్రకాశానికి, సమస్త మంగళాలకు ఆమె శక్తి ఆధారమని ఈ శ్లోకం వివరిస్తుంది.

జగన్మాత దర్శనంతో దేవతలందరూ పరవశించిపోయారు. బ్రహ్మ, మహేశ్వరులు ఆమెను స్తుతించారు. అనంతరం లక్ష్మీదేవి శ్రీమహావిష్ణువు కంఠంలో పుష్పమాలను అలంకరించి ఆయనను తన నిత్యసహచరునిగా స్వీకరించింది.

ఆ దివ్యమైన కలయికతో క్షీరసాగరం మంగళధ్వనులతో మార్మోగింది. మహాలక్ష్మి అనుగ్రహదృష్టి దేవతలపై ప్రసరించడంతో వారికి కోల్పోయిన వైభవం తిరిగి లభించింది. స్వర్గలోకంలో మళ్లీ శాంతి, సమృద్ధి నెలకొన్నాయి.

అయితే ఈ సంఘటనలో అంతర్లీనమైన ఆధ్యాత్మిక సందేశం కేవలం సంపదను తిరిగి పొందడం మాత్రమే కాదు. సంపదకు మూలమైన దైవానుగ్రహాన్ని గుర్తించి, దానిని వినయంతో వినియోగించుకోవడమే నిజమైన ఐశ్వర్యమని ఇంద్రుడు గ్రహించాడు.

మహాలక్ష్మి మహిమను దేవీ భాగవతం ఇలా వర్ణిస్తుంది.

ఏవం సర్వత్ర సర్వేషు పూజితా వందితా సదా ।

సర్వైశ్వర్యాధిదేవీ సా సర్వసంపత్స్వరూపిణీ ॥

(దేవీ భాగవతం 9.39.33)

సమస్త లోకాలలో పూజింపబడే మహాలక్ష్మి సర్వైశ్వర్యాలకు అధిష్ఠానదేవత. ఆమె సమస్త సంపదలకు దివ్యస్వరూపిణి అని ఈ శ్లోకం తెలియజేస్తుంది.

ఈ మహత్తర గాథ మనిషికి ఒక లోతైన సత్యాన్ని బోధిస్తుంది. ధనం సంపాదించడం తప్పు కాదు. కానీ ధనం సంపాదించిన తరువాత ధర్మాన్ని మరచిపోవడమే ప్రమాదం. సంపద మనిషికి సౌకర్యాలను కల్పించగలదు. కానీ సంతృప్తిని, మనశ్శాంతిని, ఇతరుల ప్రేమను ధనంతో మాత్రమే పొందలేం.

భగవద్గీతలో శ్రీకృష్ణుడు ‘‘యజ్ఞార్థాత్కర్మణోఽన్యత్ర లోకోఽయం కర్మబంధనః’’ (3.9) అని ఉపదేశించాడు. స్వార్థాన్ని అధిగమించి ఉన్నతమైన లక్ష్యంతో కర్తవ్యాలను నిర్వర్తించాలన్నది దీని అంతరార్థం. సంపాదించిన ధనాన్ని కుటుంబ సంక్షేమానికి, అవసరంలో ఉన్నవారికి సహాయానికి, సమాజాభివృద్ధికి వినియోగించినప్పుడే సంపదకు ఆధ్యాత్మిక సార్థకత లభిస్తుంది.

క్షీరసాగర మథనం కూడా జీవితానికి ఒక ప్రతీక. గొప్ప ఫలితాలు సాధించాలంటే శ్రమించాలి. సంక్షోభాలను ఎదుర్కోవాలి. సహనంతో ప్రయత్నించాలి. కేవలం ఫలితంపైనే దృష్టి పెట్టకుండా ప్రయత్నంలో ధర్మాన్ని పాటించాలి. మనస్సులోని అహంకారాన్ని తొలగించి వివేకాన్ని పెంపొందించుకున్నప్పుడు జీవితం నిజమైన సమృద్ధివైపు పయనిస్తుంది.

ఇంద్రుడు సంపదను కోల్పోయిన తరువాత వినయం విలువ తెలుసుకున్నాడు. దేవతలు శ్రమ, విశ్వాసంతో మళ్లీ ఐశ్వర్యాన్ని పొందారు. క్షీరసాగరం నుంచి వెలసిన మహాలక్ష్మి మానవాళికి అందించిన శాశ్వత సందేశం ఇదే—సంపద గొప్పది కావచ్చు, కానీ దానిని సద్వినియోగం చేసే సద్గుణాలు అంతకంటే గొప్పవి. ధర్మం లేని ఐశ్వర్యం అహంకారానికి దారితీస్తుంది. వినయం, దానం, సేవాభావంతో కూడిన ఐశ్వర్యమే జీవితాన్ని సార్థకం చేస్తుంది. ధనం ఇంటిని సంపన్నం చేస్తే, ధర్మం ఆ ఇంటిని పవిత్రం చేస్తుంది!