దైవసంకల్పం

 

వైకుంఠంలో ఒకనాడు అనూహ్యమైన సంఘటన జరిగింది. జగత్తును పవిత్రం చేసే ముగ్గురు దేవతల మధ్య తలెత్తిన చిన్న అపార్థం పరస్పర శాపాలకు దారితీసింది. చివరకు ఆ శాపాలే భూలోకవాసులకు వరాలుగా మారాయి. గంగా, లక్ష్మి, సరస్వతుల భూలోక అవతరణ వెనుక ఉన్న ఈ అద్భుత ఉపాఖ్యానాన్ని దేవీ భాగవతం నవమ స్కంధం వివరిస్తోంది.

ఒకరోజు వైకుంఠంలో శ్రీమహావిష్ణువు సమక్షంలో గంగా, లక్ష్మి, సరస్వతీ దేవతలు ఆసీనులై ఉన్నారు. గంగాదేవి చిరునవ్వుతో శ్రీహరిని చూడగా, ఆయన కూడా చిరునవ్వుతో స్పందించాడు. ఆ దృశ్యాన్ని గమనించిన సరస్వతి మనసులో అసూయ అంకురించింది.

‘‘స్వామీ! మీ అనుగ్రహం అందరిపైనా సమానంగా ఉండాలి కదా! గంగ పట్ల ప్రత్యేకమైన ఆదరణ ఎందుకు?’’ అని ప్రశ్నించింది.

ఆమె మనసులోని ఆవేదనను గ్రహించిన నారాయణుడు మౌనంగా అక్కడి నుంచి వెళ్లిపోయాడు.

వెంటనే సరస్వతి గంగవైపు తిరిగింది.

‘‘గంగా! స్వామి చిరునవ్వును చూసి గర్విస్తున్నావా? ఆయన ప్రేమ నీ ఒక్కదానికే సొంతమనుకుంటున్నావా?’’ అంటూ ఆగ్రహించింది.

‘‘సరస్వతీ! నీ మనసులో కలిగిన అనుమానానికి నేనెలా బాధ్యురాలిని? అనవసరంగా నన్నెందుకు నిందిస్తున్నావు?’’ అని గంగ బదులిచ్చింది.

వివాదం తీవ్రమవుతుండగా లక్ష్మీదేవి మధ్యలో కలుగజేసుకుంది.

‘‘సోదరీమణులారా! మనమంతా జగన్మాత స్వరూపాలమే. క్షణికావేశంతో మన అనుబంధాన్ని చెడగొట్టుకోవద్దు’’ అని వారించింది.

కానీ సరస్వతి కోపం చల్లారలేదు.

‘‘లక్ష్మీ! అన్యాయం జరుగుతున్నా నిశ్చలంగా నిలిచావు. అందుకే భూలోకంలో నదిగానూ, వృక్షంగానూ అవతరిస్తావు!’’ అని శపించింది.

ఆ మాటలు విన్న లక్ష్మి ప్రతిశాపం ఇవ్వలేదు. బాధతో సరస్వతి చేతులు పట్టుకుని మౌనంగా నిలిచింది.

లక్ష్మికి శాపం ఇవ్వడాన్ని సహించలేని గంగాదేవి సరస్వతితో, ‘‘నీవు కూడా భూలోకంలో నదిగా ప్రవహించి మానవుల పాపాలను స్వీకరించవలసి వస్తుంది!’’ అంది.

‘‘గంగా! నీవూ భూలోకానికి నదిగా వెళ్లి మానవుల పాపభారాన్ని మోయవలసిందే!’’ అంటూ సరస్వతి ప్రతిశపించింది.

అప్పుడే శ్రీమహావిష్ణువు ప్రత్యక్షమయ్యాడు. ఆయనను చూడగానే ముగ్గురు దేవతల ఆగ్రహం ఆవేదనగా మారింది.

‘‘ప్రభూ! ఆవేశంలో పరస్పరం శపించుకున్నాము. ఇక మాకు విముక్తి లేదా?’’ అంటూ కన్నీరు పెట్టుకున్నారు.

శ్రీహరి వారిని అనునయిస్తూ, ‘‘దేవతలారా! మీ శాపాల వెనుక కూడా లోకకల్యాణ సంకల్పం దాగి ఉంది. భూలోకంలో మానవాళికి మీ అనుగ్రహం అవసరం. మీ అంశలు మాత్రమే అక్కడ అవతరిస్తాయి. మీ దివ్యస్వరూపాలు యథాతథంగా నిలుస్తాయి’’ అని వివరించాడు.

సరస్వతివైపు తిరిగి, ‘‘దేవీ! నీ అంశ భూలోకంలో పవిత్ర సరస్వతీ నదిగా ప్రవహిస్తుంది. మరో అంశ బ్రహ్మదేవుని సన్నిధిలో ఉంటుంది. నీ సంపూర్ణ స్వరూపం వైకుంఠంలోనే నిలుస్తుంది. విద్యకు, వాక్కుకు, జ్ఞానానికి అధిష్ఠానదేవతగా నీవు పూజలందుకుంటావు’’ అన్నాడు.

గంగాదేవితో, ‘‘భగీరథుని తపస్సు ఫలితంగా భూలోకానికి దిగివస్తావు. నీ ప్రవాహవేగాన్ని పరమశివుడు తన జటాజూటంలో ధరించి నియంత్రిస్తాడు. భగీరథిగా ప్రసిద్ధి చెంది పుణ్యనదిగా పూజలందుకుంటావు’’ అని ఆశీర్వదించాడు.

అనంతరం లక్ష్మీదేవిని ఉద్దేశించి, ‘‘పద్మా! నీ అంశ పద్మావతీ నదిగా అవతరిస్తుంది. ధర్మధ్వజ మహారాజు కుమార్తెగా తులసి రూపంలో జన్మించి, అనంతరం పవిత్ర తులసీవృక్షంగా భక్తుల పూజలందుకుంటావు. నీ సంపూర్ణ స్వరూపం నా సన్నిధిలోనే ఉంటుంది’’ అని ప్రకటించాడు.

‘‘స్వామీ! మానవులు తమ పాపాలను మా జలాల్లో విడిచిపెడితే మాకు వాటి నుంచి విముక్తి ఎలా లభిస్తుంది?’’ అని లక్ష్మి ప్రశ్నించింది.

శ్రీహరి చిరునవ్వుతో, ‘‘నిష్కల్మషమైన భక్తితో నన్ను ఆరాధించే మహాత్ముల దర్శనస్పర్శలతో తీర్థాలు సైతం పవిత్రమవుతాయి. కలియుగంలో ఐదువేల సంవత్సరాలు గడిచిన అనంతరం మీ నదీరూపాల శాపకాలం ముగుస్తుంది’’ అని అభయమిచ్చాడు.

ముగ్గురు దేవతలు పరస్పరం ఆలింగనం చేసుకున్నారు. వారి హృదయాల్లోని ఆగ్రహం కరిగిపోయింది. భూలోకవాసుల సంక్షేమమే తమ అవతరణ పరమార్థమని గ్రహించారు.

అలా వైకుంఠంలో పుట్టిన వివాదం భూమిపై పవిత్ర నదుల అవతరణకు కారణమైందని పురాణం చెబుతోంది.

ఈ ఉపాఖ్యానం అందించే ఆధ్యాత్మిక సందేశం అపూర్వమైనది. జ్ఞానానికి ప్రతీక సరస్వతి, సంపదకు ప్రతీక లక్ష్మి, పవిత్రతకు ప్రతీక గంగ. జ్ఞానం ఉన్నచోట వివేకం, సంపద ఉన్నచోట వినయం, పవిత్రత ఉన్నచోట కరుణ ఉండాలి. అసూయ ఆత్మీయతను దూరం చేస్తే, క్షమాగుణం విభేదాలను తొలగిస్తుంది. భగవంతుని సంకల్పంలో ప్రతికూల పరిస్థితులు సైతం లోకకల్యాణానికి మార్గాలవుతాయని ఈ దివ్యగాథ చాటుతోంది.