લાઈબ્રેરી
પ્રોફાઈલ
મેગી ટુ મિનિટ્સ
મેગી ટુ મિનિટ્સ
મેગી ટુ મિનિટ્સ
ભવિષ્યની એક વ્યંગકથા
સન ૨૦૫૦.
વિજ્ઞાન એટલું આગળ વધી ગયું હતું કે માણસે સમયને પણ પોતાની મુઠ્ઠીમાં કેદ કરી લીધો હતો. હવે કોઈને કશું કરવા માટે રાહ જોવી પડતી નહોતી. પ્રેમ હોય કે લગ્ન, ભોજન હોય કે ભણતર, નોકરી હોય કે નિવૃત્તિ—બધું બે મિનિટમાં!
સરકારે એક નવી યોજના જાહેર કરી હતી, ‘ટુ મિનિટ્સ લાઈફ મિશન’.
દેશના દરેક નાગરિકને એક ખાસ ચિપ લગાવવામાં આવી હતી. એનું નામ હતું ‘મેગી ચિપ’.
સવારના છ વાગ્યે દાસભાઈના કાનમાં અવાજ આવ્યો.
“ગુડ મોર્નિંગ! આપની ઊંઘ પૂરી થઈ ગઈ છે. બે મિનિટમાં ફ્રેશ થઈ જાઓ.”
દાસભાઈએ આંખો ચોળી.
“અરે, હજુ તો ઊંઘ પૂરી નથી થઈ!”
“ઊંઘ માટે બે મિનિટ પૂરતી છે. વધુ ઊંઘવાથી રાષ્ટ્રની ઉત્પાદકતા ઘટે છે.”
બાથરૂમમાં ગયા તો ટૂથબ્રશ ઓટોમેટિક હતો. બે મિનિટમાં દાંત સાફ, સ્નાન અને શેવિંગ પણ પૂરાં.
રસોડામાં પત્નીનો અવાજ આવ્યો.
“આજે નાસ્તામાં શું લેશો?”
“થેપલાં અને દહીં.”
“બે મિનિટમાં તૈયાર થઈ જશે.”
“પણ થેપલાં તો લોટ બાંધીને, વણીને, શેકવાનાં હોય!”
પત્ની હસી પડી.
“તમે હજુ જૂના જમાનામાં જીવો છો. હવે થેપલાંની ડિજિટલ ફાઈલ ડાઉનલોડ થાય છે.”
બે મિનિટમાં નાસ્તો તૈયાર!
દાસભાઈ ઓફિસે પહોંચ્યા. ત્યાં પણ બધું બદલાઈ ગયું હતું. કર્મચારીઓ હવે કામ કરતા નહોતા, માત્ર કામનાં પરિણામો અપલોડ કરતા હતા.
બોસે પૂછ્યું,
“દાસભાઈ, ગઈકાલનો પ્રોજેક્ટ પૂરો થયો?”
“સાહેબ, હજુ વિચારું છું.”
“વિચારવા માટે બે મિનિટ પૂરતી છે. તમે તો ચાર મિનિટ લઈ લીધી!”
દાસભાઈએ તરત જ કમ્પ્યુટર પર બટન દબાવ્યું.
PROJECT COMPLETED SUCCESSFULLY.
બોસ ખુશ થઈ ગયા.
“વાહ! દેશને તમારા જેવા કર્મચારીઓની જરૂર છે.”
બપોરે દીકરાનો ફોન આવ્યો.
“પપ્પા, મેં લગ્ન કરવાનું નક્કી કર્યું છે.”
“અરે વાહ! છોકરી કોણ છે?”
“હજુ મળી નથી. પણ બે મિનિટમાં AI મારી પસંદગી પ્રમાણે છોકરી શોધી આપશે.”
“પણ બેટા, લગ્ન પહેલાં એકબીજાને ઓળખવું તો પડે ને?”
“પપ્પા, એ બધું જૂની પેઢી માટે હતું. હવે AI બંનેની કુંડળી, સ્વભાવ, આવક, આરોગ્ય અને ભવિષ્ય તપાસીને બે મિનિટમાં લગ્ન નક્કી કરી આપે છે.”
દાસભાઈએ નિસાસો નાખ્યો.
“બેટા, પ્રેમનું શું?”
“એ પણ બે મિનિટમાં જનરેટ થઈ જાય છે!”
સાંજે દાસભાઈ જૂના મિત્રને મળવા ગયા. મિત્રે પૂછ્યું,
“કેમ દાસભાઈની, જીવન કેવું ચાલે છે?”
“બસ, બે મિનિટમાં પસાર થઈ જાય છે!”
“એટલે?”
“સવારે ઊઠું, બે મિનિટમાં તૈયાર થાઉં, બે મિનિટમાં નાસ્તો, બે મિનિટમાં ઓફિસ, બે મિનિટમાં કામ, બે મિનિટમાં જમવાનું... હવે તો જીવનમાં આનંદ માણવાનો સમય જ નથી.”
મિત્રે હસતાં કહ્યું,
“તો બે મિનિટ માટે બધું બંધ કરી દો.”
દાસભાઈને આ વિચાર ગમી ગયો.
તેમણે પોતાની મેગી ચિપની સ્વિચ બંધ કરી દીઘી .
ચારે બાજુ શાંતિ છવાઈ ગઈ.
પહેલી વાર તેમણે પક્ષીઓનો કલરવ સાંભળ્યો. બારીમાંથી આવતી ઠંડી હવા અનુભવી. સામેના ઝાડ પર બેઠેલી ચકલીને નિહાળી. પત્ની સાથે ચા પીવા બેઠા.
પત્નીએ પૂછ્યું,
“આજે આટલા શાંત કેમ છો?”
દાસભાઈએ હળવા સ્મિત સાથે કહ્યું,
“આજે હું બે મિનિટમાં જીવતો નથી. હું જીવી રહ્યો છું.”
એટલામાં કાનમાં ફરી અવાજ આવ્યો.
“ચેતવણી! આપની મેગી ચિપ છેલ્લા બે મિનિટથી નિષ્ક્રિય છે. આપનો સમય બગડી રહ્યો છે. કૃપા કરીને તરત સક્રિય કરો.”
દાસભાઈએ ગુસ્સામાં ચિપ કાઢીને ટેબલ પર મૂકી દીધી.
બીજા જ દિવસે સમાચારપત્રના મથાળે સમાચાર હતા:
‘બે મિનિટથી વધુ સમય સુધી જીવવાનો પ્રયાસ કરનાર એક નાગરિકની ધરપકડ!’
નીચે નાનકડા અક્ષરે લખ્યું હતું:
સરકાર હવે માણસના જીવનમાંથી સમય બચાવી રહી છે. માણસે એ બચેલા સમયમાં શું કરવું, એ અંગે નવી માર્ગદર્શિકા ટૂંક સમયમાં જાહેર થશે.
અને સૌથી નીચે મેગી કંપનીની જાહેરાત હતી:
“જીવન હોય કે ભોજન, બે મિનિટથી વધારે શા માટે? મેગી ટુ મિનિટ્સ—સમય બચાવો, જીવન ટૂંકાવો!”
દાસભાઈની પત્નીએ જાહેરાત વાંચી અને ધીમેથી બોલી,
“ખરેખર, હવે માણસ પાસે બધું છે, સિવાય જીવવાનો સમય!”
દાસભાઈ હસી પડ્યા.
આ વખતે તેમની હાસ્યની અવધિ પૂરી બે મિનિટ હતી!
વ્યંગનો મર્મ: ટેક્નોલોજી સમય બચાવી શકે, પણ એ બચાવેલા સમયમાં જીવવાનું શીખવી શકતી નથી. માણસની જિંદગી ઝડપથી પૂરી કરવાની સ્પર્ધા નથી; એ અનુભવોને ધીમે ધીમે માણવાની કળા છે.
